Bali – jedna z najbardziej znanych wysp Indonezji jest skarbnicą wyjątkowej na skalę światową sztuki. Wyznawana jest tam lokalna wersja hinduzimu, która zyskała na Bali nową interpretację, stapiając się z jeszcze starszymi lokalnymi wierzeniami animistycznymi. Do dziś praktyki religijne przenikają codzienne życie Balijczyków. To wszystko ma swój wydźwięk w miejscowej sztuce.


W Galerii Miejskiej bwa zaprezentowanych zostanie blisko 200 prac z zbiorów prywatnych polskiego kolekcjonera Krzysztofa Musiała. Kolekcja ta pokazuje różnorodność sztuki balijskiej. Stanowi zapis jej przeszłości i teraźniejszości, pokazując, że sztuka balijska nie tylko trwa, ale i ewoluuje ku przyszłości. Na wystawie zobaczymy zarówno malarstwo, tkaninę jak i rzeźby pochodzące z XIX, XX i XXI wieku. Wystawie towarzyszyć będzie ponad 300 stronicowy katalog.

Bali – jedna z najbardziej znanych wysp Indonezji jest skarbnicą wyjątkowej na skalę światową sztuki. Wyznawana jest tam lokalna wersja hinduzimu, która zyskała na Bali nową interpretację, stapiając się z jeszcze starszymi lokalnymi wierzeniami animistycznymi. Do dziś praktyki religijne przenikają codzienne życie Balijczyków. To wszystko ma swój wydźwięk w miejscowej sztuce.


W Galerii Miejskiej bwa zaprezentowanych zostanie blisko 200 prac z zbiorów prywatnych polskiego kolekcjonera Krzysztofa Musiała. Kolekcja ta pokazuje różnorodność sztuki balijskiej. Stanowi zapis jej przeszłości i teraźniejszości, pokazując, że sztuka balijska nie tylko trwa, ale i ewoluuje ku przyszłości. Na wystawie zobaczymy zarówno malarstwo, tkaninę jak i rzeźby pochodzące z XIX, XX i XXI wieku. Wystawie towarzyszyć będzie ponad 300 stronicowy katalog.

27 kwietnia 2014 roku nastąpi kanonizacja papieża Jana Pawła II. Muzeum Okręgowe im. Leona Wyczółkowskiego w Bydgoszczy pragnąc włączyć się w te uroczystości przygotowało dla mieszkańców Bydgoszczy prezentację monet, medali i banknotów z wizerunkiem Jana Pawła II pochodzącą z kolekcji bydgoskiego muzeum.

Znaczącą grupę obiektów stanowią medale bite i lane o dużej wartości dokumentacyjnej i artystycznej. Znajdują się tu prace artystów tej rangi jak m.in. Edward Gorol, Robert Kotowicz, Jerzy Nowakowski, Ewa Olszewska-Borys, Tadeusz Tchórzewski, Stanisław Sikora czy Stanisława Wątróbska. Obok medali wystawa przedstawia także polskie monety wybite w Mennicy Państwowej i Mennicy Polskiej S.A. w Warszawie, poświęcone Ojcu świętemu Janowi Pawłowi II, począwszy od czasu Jego wyboru, jako na papieża aż do beatyfikacji w 2011 roku. Zwiedzających z pewnością zainteresuje pierwszy banknot kolekcjonerski z wizerunkiem Jana Pawła II.

Być może czas jest czymś podobnym do powietrza i odbicia rzeczy trwają w nim tak samo, jak dalekie obrazy miast i krajobrazów przenosi fatamorgana.

ANDRZEJ STASIUK, Opowieści galicyjskie


 

Refleksja nad istotą czasu wpisana jest w niemal każdy aspekt ludzkiego życia. Choć pojęcie to powraca regularnie, tak w mowie potocznej, jak w wypowiedziach natury naukowej czy filozoficznej, wciąż próżno szukać jednorodnej, kompleksowej definicji. Relatywne doświadczanie czasu jest faktem, bez względu na to, czy dowodów dostarcza nam obiektywna nauka, czy indywidualne odczucia i przemyślenia. Te ostatnie z resztą, stanowią największą skarbnicę rozmaitych koncepcji i fascynującą galerię różnorodnych form ich wyrazu. Motyw czasu to jeden z najpopularniejszych wątków absorbujących wyobraźnię artystów. Tę samą ulotną, nieodwracalną, nieprzewidywalną ,metafizyczną naturę czasu, wyrażają martwe natury XVII-wiecznych mistrzów niderlandzkich, rozpływające się zegary Salvadora Dali i abstrakcyjne płótna Barnetta Newmana.

Wystawa „Etnodizajn wczoraj i dziś: inspiracje czy naśladownictwo” jest próbą odpowiedzi na pytanie, w jakiej mierze, bez względu na epokę, kondycja rodzimego wzornictwa zdeterminowana jest przez czynniki kulturowe.

Ekspozycja przygotowana przez Muzeum Okręgowe im. Leona Wyczółkowskiego w Bydgoszczy we współpracy z Ośrodkiem Wzornictwa Nowoczesnego Muzeum Narodowego w Warszawie opowiada o obecności wątków etnograficznych w projektowaniu współcześnie i dawniej. Celem przedsięwzięcia jest przedstawienie historycznych źródeł polskiego etnodizajnu i refleksja nad fenomenem odwoływania się do kultury ludowej w rodzimym wzornictwie.

Wystawa ukazuje zmiany, jakie zachodzą w postrzeganiu sztuki ludowej i ludowego rzemiosła oraz w sposobach wykorzystania jej bogatych zasobów w projektowaniu przedmiotów codziennego użytku w czasach współczesnych. Obiekty zebrane na ekspozycji zestawiono w trzech grupach tematycznych, które odpowiadają trzem różnym przedziałom czasowym.

Pierwsza grupa, to przedmioty tradycyjnej kultury ludowej, powstałe na przełomie XIX i XX wieku lub wykonane w latach późniejszych przez rzemieślników i artystów ludowych, lecz naśladujące przedmioty dawne. Autorkom wystawy – Annie Demskiej (Muzeum Narodowe w Warszawie) oraz Marii Flinik-Huryn (Muzeum Okręgowe w Bydgoszczy) zależało, aby pokazać bogate zasoby inspiracji drzemiące w rodzimej kulturze. Poprzez zgromadzone obiekty zaprezentowano tradycyjną kulturę ludową od strony technik rękodzielniczych, wzornictwa i materiałów stosowanych przez mieszkańców wsi w różnych sferach życia: w meblarstwie, plecionkarstwie, hafciarstwie, ceramice, kowalstwie, plastyce czy tkaninach. Tę część wystawy reprezentują zabytki pochodzące ze zbiorów Muzeum Etnograficznego im. Marii Znamierowskiej-Prüfferowej w Toruniu, Muzeum Etnograficznego im. Seweryna Udzieli w Krakowie, Muzeum Południowego Podlasia w Białej Podlaskiej i Muzeum Okręgowego im. Leona Wyczółkowskiego w Bydgoszczy.

Drugą grupę, stanowią przedmioty powstałe w latach 40.-60. XX wieku, kiedy to miało miejsce ogromne zainteresowanie polską kulturą ludową i zastosowanie wzorów z niej zaczerpniętych we wzornictwie przemysłowym. Okres ten ilustrują wybrane obiekty ze zbiorów zgromadzonych w Ośrodku Wzornictwa Nowoczesnego Muzeum Narodowego w Warszawie, powstałych między innymi, w wyniku przejęcia kolekcji Instytutu Wzornictwa Przemysłowego. W tej części wystawy zaprezentowano przykłady z kilku wzorcowni Biura Nadzoru Estetyki Produkcji i Instytutu Wzornictwa Przemysłowego, prototypy zaprojektowane do produkcji rzemieślniczej, krótkoseryjnej lub przemysłowej oraz wyroby z produkcji.

Trzecia grupa eksponowanych obiektów, reprezentująca czasy współczesne, to powstałe po 2000 roku wytwory inspirowane polską tradycją i wsią, wykonane przez młodych projektantów oraz współpracujących z nimi rzemieślników i producentów. Przedmioty przedstawione w tej grupie ukazują obecne dziś tendencje w projektowaniu, różnorodne źródła aktu twórczego i odmienne rozumienie zjawiska etnodizajnu przez polskich artystów. Możemy tu zaobserwować zarówno prace inspirowane sztuką ludową w sposób dosłowny, jak i projekty nawiązujące do tradycyjnych materiałów, technik, form i sposobów wykonania przedmiotów, lecz przetwarzające produkty o wiejskim czy ludowym rodowodzie. Wydaje się, że nie tylko wynalazczość, przekształcanie, adaptacja funkcji rzeczy, czy twórcze wykorzystywanie dawnych technik i niedosłowne stosowanie ludowego wzoru, ale także posłużenie się np. nasyconymi, soczystymi kolorami, tradycyjnym surowcem, jak również inspiracja prymitywną, wynikającą z tego surowca formą, czy nawet tylko skojarzenie z wytworem ludowego rzemiosła, daje najciekawsze efekty w etnodizajnie. Dorobek polskich artystów w zakresie przedmiotów inspirowanych kulturą tradycyjną i sztuką ludową, reprezentuje kilkadziesiąt przykładów wytworów wizjonerskich wypożyczonych bezpośrednio od autorów, a także pochodzących ze zbiorów Muzeum Narodowego w Warszawie i Muzeum Etnograficznego w Krakowie. W tej grupie możemy podziwiać prace Jana Lutyka, Marka Cecuły, Bogdana Kosaka, Kariny Marusińskiej, Agaty Kulik-Pomorskiej, Pawła Pomorskiego, Katarzyny Herman-Janiec, Joanny Rusin, Agnieszki Czop, Piotra Kuchcińskiego, Andrzeja Bero, Krzysztofa Czajki, Anny Stępkowskiej, Anny Kotowicz-Puszkarewicz, Artura Puszkarewicza, Magdaleny Lubińskiej, Michała Kopaniszyna, Anety Larysy Knap i wielu innych twórców. Odwoływanie się najmłodszego pokolenia projektantów do korzeni tkwiących w rodzimej polskiej tradycji świadczy o zmianie nastawienia do ludowej twórczości, co wydaje się być zjawiskiem godnym zauważenia, zbadania i pokazania.

Z myślą o najmłodszym pokoleniu, została zaplanowana, w osobnej sali, część ekspozycji prezentująca zabawki. Wywodzą się one z dawnych ośrodków ludowego zabawkarstwa, m.in. z Brzózy Stadnickiej. Na ekspozycji znajdziemy zabawki, które są efektem samorodnej wytwórczości artystów ludowych, produkowane według projektów Zofii Stryjeńskiej, pochodzące z Warsztatów Krakowskich, czy zakopiańskie zabawki uczniów Antoniego Kenara z Państwowego Liceum Technik Plastycznych. Obok znajdą się również zabawki współcześnie opracowane i wykonane przez takich artystów jak: Grzegorz Cholewiak, Iwona Kosicka, Katarzyna Turczyńska, Rafał Jarmołowski, Natalia Luniak, Agnieszka Przełomiec i Anna Kania.

Ekspozycji „Etnodizajn wczoraj i dziś: inspiracje czy naśladownictwo” towarzyszyć będzie katalog oraz działania edukacyjne: warsztaty, prelekcje oraz pokaz mody etnicznej.

Ludowość ciągle inspiruje twórców. Artyści czerpią ze sztuki ludowej, sięgając po tradycyjne tworzywa, wzory, formy, jednak bardzo często wykorzystują w swoich projektach nowoczesne technologie – lasery, plotery, czy drukarki. Tak przetworzony folklor ma w sobie wdzięk i często cechuje go poczucie humoru, nie kojarzy się archaicznie, a wręcz przeciwnie, ze świeżością i polotem. Zaprojektowane współcześnie przedmioty nawiązują do rodzimej tradycji i korzeni, a jednocześnie są bardzo atrakcyjne. Wzory oparte na kulturze ludowej opanowały już wiele dziedzin. Widzimy je we wzornictwie, modzie, grafice, reklamie, czy architekturze. Cieszą się popularnością i jak na razie nic nie zapowiada końca tego trendu. Młodzi twórcy coraz chętniej odwołują się do tradycji, bo coraz częściej, zwłaszcza w czasach powszechnej globalizacji, jest ona doceniana na świecie.

Gdzieś tam, poza granicami definiującymi przestrzeń kraju zaczyna się „nieznane”. za horyzontem, który wyznaczony jest Bugiem i Odrą, Tatrami i Bałtykiem; trochę bliżej lub trochę dalej; na północ, południe, wschód, zachód; tam właśnie jest miejsce dla reprezentowania Polski na arenie międzynarodowej. „Gdzieś dalej gdzieś indziej”, rodzi się potrzeba przywołania wspomnień odległej ojczyzny, a może po pierwsze budowy obrazu Polski.

W 2014 roku, w lipcu, minie 15 rocznica śmierci Władysława Hasiora. W Bydgoszczy przypomniano jego twórczość na monograficznej wystawie w Galerii Miejskiej bwa (kurator Wacław Kuczma), którą można śmiało zaliczyć do najciekawszych wydarzeń artystycznych 2013 roku. Chociaż wiele polskich muzeów (w tym i bydgoskie Muzeum Okręgowe) ma w swoich zbiorach dzieła Hasiora, najbardziej reprezentatywną i oryginalną kolekcję posiada Galeria Władysława Hasiora w Zakopanem (filia Tatrzańskiego Muzeum). Jej największym atutem jest to, że od 1985 roku współtworzył ją sam artysta. Pod koniec grudnia zakończyła się modernizacja placówki – sal ekspozycyjnych i pracowni. W nowo otwartych przestrzeniach można zobaczyć nie prezentowane do tej pory prace m.in. jeden z pierwszych asamblaży Opiekun domowy z 1958 r., notatki, dzienniki Władysława Hasiora oraz jego przebogaty księgozbiór. Czas remontu sprawił, że z Zakopanego przyjechały do Bydgoszczy prace, z którymi ich opiekunom zapewne nie było się łatwo rozstać. Przez dwa miesiące (wrzesień/październik) trwało święto sztuki zatytułowane Czas niedomknięty. Mimo zestawienia ogromnej ilości prac ekspozycja nie przytłaczała i nie męczyła widzów. Przestrzenie otulał mrok, z którego silne punktowe światła wydobywały kolejne dzieła. Akcenty położono na kolejnych aktywnościach – assamblażach (kompozycjach zestawionych z gotowych przedmiotów), na sztandarach, rysunkach i dokumentacji fotograficznej. 

Zmęczenie rzeczywistością – stan, którego niewątpliwie doświadcza każdy z nas, szczególnie dziś, w obliczu mnogości kanałów transmisyjnych, za pośrednictwem których dociera ona do nas ze swych najodleglejszych zakątków. Zmęczeni rzeczywistością to także popularny termin ukuty przez Jakuba Banasiaka na określenie postawy polskich artystów młodego pokolenia, których działania charakteryzuje ostentacyjne odrzucenie tematów związanych z szeroko pojętym realizmem, ukierunkowanie na eksplorację własnej wyobraźni, szukanie – wzorem surrealistów – inspiracji w sferach podświadomości, czerpanie z tradycji artystycznej i równoczesne sięganie po współczesne formy wypowiedzi: ilustrację, komiks, stylistykę kiczu i estetykę abstrakcji. Tendencja ta jawi się jako wyraźna opozycja wobec popularnej w latach 90. i wciąż żywej sztuki zaangażowanej w sprawy społeczne i polityczne. Po długim okresie modernistycznych i postmodernistycznych rozważań nad metaartystycznymi problemami sztuki oraz zaangażowania działalności artystycznej w sferę publiczną, młodzi twórcy, zamiast komentować rzeczywistość, starają się stworzyć dla niej alternatywę. Starają się wracać do tego, co leży u źródeł sztuki – pierwiastka kreacyjności, prymatu wyobraźni i niczym nieskrępowanej indywidualnej ekspresji artystycznej. 

Od 13 lutego 2014 w Galerii BRDA, (ul. Dworcowa 94), działającej pod patronatem Galerii Miejskiej bwa w Bydgoszczy, czynna jest wystawa pt. TAM I TU.

Ideą projektu Tam i Tu jest dialog – młodzi twórcy, związani z Wydziałem Sztuk Pięknych w Toruniu, dostali od Biblioteki Elbląskiej im. C. Norwida zbiór fotografii rycin pochodzących ze starych druków, z których każdy artysta wybrał swoją inspirację i zrealizował pracę, która jest na nią odpowiedzią. Zbiór ilustracji, które udostępniono twórcom prezentował niezwykle szeroki wachlarz tematów: znalazły się tam między innymi ilustracje związane z medycyną, fauną i florą, militariami, astrologią itd. 

Na wystawie obok prac artystów pokazane zostały źródła ich inspiracji – reprodukcje starodruków z Biblioteki Elbląskiej.

Kino Orzeł - logo200p

Jesteś tutaj: Artykuły w dziale wystawa