Lato w Teatrze – Gostycyn 2014

Fot. Łukasz Matulewski Fot. Łukasz Matulewski

Lato w tym roku było dla nas bardzo szczodre. Kiedy w bardzo chłodny, czerwcowy dzień pojechałam na zamkniętą stację kolejową Pruszcz–Bagienica, nie przypuszczałam, że lipcowe upały, śmiechy dzieci, zaangażowanie okolicznych mieszkańców tak bardzo odmienią to miejsce. Chociaż na chwilę... Od lat niedziałająca stacja niczym się chyba nie różni od miejsc, z którymi nowe czasy nie obeszły się łaskawie. Tu też zostały tylko wspomnienia, o dawnych, wspaniałych czasach i tęsknota za nim. Zostało też coś jeszcze… Ogromna miłość do pociągów, do rytmu dnia, który był wyznaczany przez przyjazdy i odjazdy, do ukochanej pracy.

To właśnie takie miejsce stało się sceną teatralną, na chwilę ożyło, powróciły wspomnienia, łzy wzruszenia, wielkie emocje.
Lato w Teatrze to ogólnopolski projekt Instytutu Teatralnego, realizowany od kilku lat na terenie całego kraju. Skierowany jest do dzieci i młodzieży z przeróżnych środowisk, dotyka całej gamy problemów współczesnego świata, po prostu przybliża świat teatru – pokazuje go od podszewki.

Karolina Suchodolska była koordynatorką merytoryczną Lata w Teatrze, zrealizowała projekt wraz z Gminnym Ośrodkiem Kultury w Gostycynie.


To twoja kolejna przygoda z tym projektem. Jak było w tym roku w Gostycynie? Czym praca na wsi różniła się od Twoich dotychczasowych działań?
Karolina Suchodolska: To ogólnopolskie przedsięwzięcie, którego byłam koordynatorką merytoryczną, najważniejszym naszym partnerem był Gminny Ośrodek Kultury w Gostycynie, koordynatorką projektu była dyrektor Barbara Piasecka. Projekt ten dotyczy bardzo szeroko pojętego teatru. Dzieci mają szansę poznać teatr właściwie od każdej strony. Uczestnicy poznają krok po kroku to, jak powstaje spektakl teatralny. To takie ogólne założenia projektu. W tym roku podzieliliśmy uczestników na cztery grupy. Grupa aktorska, muzyczna, fotograficzno-scenograficzna, oraz dziennikarsko-promocyjna. Dzięki takiemu systemowi pracy, wszyscy instruktorzy pokazywali swoim podopiecznym ile wysiłku wymaga stworzenie spektaklu, że jest to zawsze efekt zbiorowej pracy wielu ludzi grających do wspólnej bramki, którą jest przedstawienie. Praca w Gostycynie różniła się od moich dotychczasowych działań na terenach miejskich. Z tego prostego powodu, że życie na wsi jest jednak trochę inne. Na wsi rytm wciąż wyznaczają zmieniające się pory roku i prace z nimi związane. Lato to przecież okres wytężonej pracy, czas zbiorów owoców, żniwa. To ustawia zupełnie inne priorytety. Musimy pamiętać, że wiejskie dzieci są bardzo zaangażowane w życie swojej rodziny, od małego mają konkretne obowiązki, pracują razem z dorosłymi. Nasze warsztaty trwały prawie trzy tygodnie i wielokrotnie kogoś brakowało na zajęciach, ponieważ rozpoczęły się żniwa albo w domu działo się coś ważniejszego. Ale oczywiście to nie jest tak, że ta młodzież kompletnie różni się od swoich rówieśników z miasta czy miasteczka. Mają te same troski wieku dorastania, dotykają ich te same społeczne mechanizmy co nas. Bardzo to pokazała społeczna tematyka naszego spektaklu. W naszym projekcie skupiliśmy się na problemie tożsamości i przywiązania do miejsca. Chcieliśmy ocalić od zapomnienia przepięknie miejsce, te opuszczoną stację Pruszcz–Bagienica. Chyba zrobiliśmy to w odpowiednim momencie, bo okazało się, że mimo niewielkiej odległości dzielącej stację od okolicznych wiosek, z których pochodzili nasi warsztatowicze, to wielu z nich było tam po raz pierwszy właśnie podczas prób do przedstawienia. Problem zapomnienia, braku komunikacji z przeszłymi pokoleniami zatem jest ten sam. Zależało nam, by dzieciaki pokazały i opisały własnymi słowami, jak widzą to miejsce, które powinno być przecież dla nich ważne, a którego właściwie nie znają.

Prowadziłaś grupę aktorską wraz z Mateuszem Tymurą, aktorem i reżyserem. Mateusz, a jak tobie pracowało się w Gostycynie? Podzielasz refleksje Karoliny?
Mateusz Tymura: To nasze trzecie wspólne Lato w Teatrze, mam więc dość dobrą skalę porównawczą. Rzeczywiście praca w Gostycynie była inna od poprzednich warsztatów w Tomaszowie Mazowieckim. Przede wszystkim ta różnica polegała na problemie, który został przez nas dotknięty. Pracowaliśmy nad spektaklem, bazując na temacie bardzo bolesnym dla miejscowej ludności. Przygotowując się do pokazu teatralnego wraz z naszymi dzieciakami, poznawaliśmy historię miejsca przez pryzmat ludzi, którzy tam jeszcze mieszkają, a którzy kiedyś byli kolejarzami, dla których ta stacja i pociągi znaczyły wszystko. Zobaczyliśmy tam bardzo smutny znak naszych czasów. Dzięki grupie dziennikarskiej nagrywaliśmy wywiady z miejscowymi. Bardzo chcieliśmy, aby ta stacja chociaż przez chwilę ożyła, żeby właśnie za sprawą przeróżnych środków teatralnych, ale także ich wspomnień, tęsknot, powrócić do przeszłości, może nawet usłyszeć gwizd lokomotyw… I chyba nam się udało.


Warsztaty zakończyły się dwoma pokazami spektaklu Lokomotywa. Premiera odbyła się wieczorową porą 25 lipca. 26 lipca podczas Festynu Kolejarskiego młodzi adepci sztuki teatralnej zaprezentowali swoje dzieło szerokiej publiczności. Magia teatru na moment zaczarowała to miejsce i trudną rzeczywistość. Spektakl Lokomotywa powstał dzięki pracy i wielkiemu zaangażowaniu czterech grup i ich instruktorów. Grupę aktorską prowadziła Karolina Suchodolska razem z Matuszem Tymurą. Grupa fotograficzna była pod opieką Marka Noniewicza, któremu pomagał Łukasz Matulewski. Grupa muzyczna zadbała o oprawę dźwiękową pod czujnym uchem Sławka Lewego, a nad grupą dziennikarską czuwała Monika Grabarek. Podczas warsztatów w Gostycynie powstała także strona inernetowa. Można zobaczyć, co tak naprawdę tam się wydarzyło, czytając kronikę warsztatów i oglądając imponującą dokumentację fotograficzną. Zapraszamy także na wernisaż wystawy fotografii z Gostycyna 19 września o godzinie 19 do Miejskiego Centrum Kultury w Bydgoszczy.

Działy:
Monika Grabarek

Monika Grabarek

Pedagog, dziennikarka radiowa (Radio Kultura).

Więcej z tym numerze: Wyczekiwany koniec wakacji »

Kino Orzeł - logo200p

Jesteś tutaj: Wydania Wrzesień 2014 Lato w Teatrze – Gostycyn 2014